Hoofdredacteur Vivianne reageert

VIVAgate

Het is gebeurd. VIVA heeft een sitebericht geplaatst dat veel mensen ontzettend heeft gekwetst. Een bericht dat op zijn minst getuigt van hokjesdenken en volgens velen van racisme; iets waarvan VIVA zich juist altijd zo heeft gedistantieerd. Al die mensen verdienen een excuus. Om te beginnen van mij persoonlijk, want ik ben VIVA’s hoofdredacteur. Er zijn momenten in je carrière waarop je het liefst in een foetushouding wilt wegkruipen, wachtend tot de storm over is. Dat je elke tweet, elk telefoontje, mailtje, twitterbericht, elke nieuwsupdate, forumpost, Facebook-message, Whatsapp; álles compleet zou willen negeren. Gisteravond was zo’n moment. En juist dát zijn de momenten waarvan ik vind dat ik er moet stáán. Vóór maar ook áchter mijn merk, zonder mijn eigen normen en waarden daarbij te verloochenen. VIVA’s motto is ‘Niets te verbergen’ en daar geloof ik in. Ook als het gaat om onze eigen fouten. Dus hier komt het…. Wat is er gebeurd?

Dinsdagavond om een uur of zes ontplofte in enkele minuten tijd mijn timeline op Twitter door verbolgen reacties op een VIVA.nl-post die zojuist was gepubliceerd. ‘10 redenen om een donkere man te daten’ las ik. En right then and there draaide mijn maag zich om. Het zou toch niet…? Ik opende de link en alle boze reacties op mijn Twitter – en inmiddels ook via Whatsapp, sms, Facebook en het VIVA-forum – vielen compleet op hun plek. Het was een lijstje vol racistische stereotyperingen die ik niet ga herhalen. De verleiding was groot om te blijven hangen in een ‘Hoe heeft dit kunnen gebeuren?!’ of ‘Wie heeft dit in vredesnaam geschreven?!’-modus, maar daar schiet niemand iets mee op. Niet de vele mensen die zich gekwetst voelen, niet ‘mijn’ merk en niet ‘mijn’ team.

Wat te doen? Om te beginnen: onmiddellijk die post offline halen. Niet om onze fout weg te moffelen, want VIVA heeft zoals gezegd niets te verbergen; ook onze eigen misstappen niet. Wél omdat dit artikel kwetsend is. En vervolgens: mensen te woord staan. Volledig terecht diep door het stof. Namens mijn merk, mijn team, de desbetreffende redacteur en bovenal namens mezelf. Had ik het artikel vooraf dan niet gelezen? vraagt een krant die een reactie eist. Nee. Ik zou willen dat ik als hoofdredacteur wél alle uitingen die VIVA doet vooraf kon screenen, maar dan zou een dag uit simpelweg meer dan 24 uur moeten bestaan. Neemt niet weg dat ik een flinke steek heb laten vallen. Iemand in mijn team heeft tenslotte zonder alarmbellen deze post met de beste intenties geschreven en gepubliceerd. Met de beste intenties, ja: ik kén mijn mensen en ze hebben stuk voor stuk een goed hart. Écht. Deze redacteur heeft met deze post niemand willen kwetsen. Wijzen naar de schrijver van het stukje, mijn handen ervan aftrekken, er schande van spreken en overgaan tot de orde van de dag zou té makkelijk zijn. Maar ook onterecht. Want ook bij fouten zijn het míjn mensen. Dus wat hier gebeurd is, trek ik me persoonlijk aan.

Maar hoe heeft dit dan kúnnen gebeuren? Waar waren die alarmbellen? Ik heb er geen antwoord op. Maar wat ik wél weet, ook na het lezen van alle reacties die VIVA en ikzelf kregen: racisme, zelfs in berichten die door de schrijver juist als politiek correct waren bedoeld, is ook anno 2015 een onderwerp dat een podium verdient. Een onderwerp dat besproken moet worden. Ook als het eigen merk daartoe opnieuw aanleiding heeft gegeven. Want als een schrijver met goede bedoelingen racistische uitingen doet zonder dat dat bij de afzender als zodanig voelt: begrijpen we dan wel goed genoeg wat hokjesdenken met een lezer kan doen? Nee. En daar kan, nee daar MOET VIVA iets aan doen.

Dát is wat ik op Twitter in een kort statement communiceer en onmiddellijk krijg ik bijval. Mensen die willen helpen een crisis (VIVAgate zoals het inmiddels op social media heet) als deze om te buigen naar een leermoment voor velen. Op de redactie vindt een spoedberaad plaats om dit soort misstanden bespreekbaar te maken, te voorkomen en vooral begrip te creëren over wáárom deze post fout was. Excuses maken is één ding, het gaat om het besef. En dus kan ik dit editorial afsluiten met de belofte: volgende week een achtergrondverhaal in VIVA over deze discussie en het sentiment dat het losmaakt. Niet alleen uit de koker van een redacteur met een schuldgevoel, maar juist samen met de vele mensen die zich bij dit onderwerp betrokken voelen.

To be continued,

Vivianne