Dit is goed om te weten voordat je een uitstrijkje laat afnemen

weten uitstrijkje

Vanaf je dertigste ontvang je iedere vijf jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Stop die niet ergens onderin een la om hem vervolgens te vergeten, want door er op tijd bij te zijn kun je in dit geval een hoop narigheid besparen. Dat geldt ook als je nog geen dertig bent, maar wel klachten hebt. 

De signalen van baarmoederhalskanker vroeg opsporen, kan je leven redden. Door een uitstrijkje te maken kun je er op tijd bij zijn. Hoe vroeger, hoe beter en hoe minder ingrijpend vervolgens de behandeling. Uit onderzoek van de stichting Cancer Research UK is 99% van de gevallen van baarmoederhalskanker te voorkomen. Maar dan moet je dus niet dat uitstrijkje skippen.

Dit moet je weten

Als je nog nooit eerder een uitstrijkje hebt laten doen, is het niet gek dat je daar wat zenuwen voelt. Niemand gaat echt voor haar lol met een ontbloot onderlijf in de beugels liggen. De ene vrouw merkt amper iets van zo’n uitstrijkje, de ander ervaart alleen een licht ongemakkelijk gevoel. Als je het desondanks tpch wat spannend vindt, is het wel zo fijn als je weet wat je ongeveer mag verwachten.

1. Weet waar je het voor doet

Het is een misverstand dat je zo’n uitstrijkje doet om kanker op te sporen. Een uitstrijkje is ontworpen om (kleine) veranderingen in cellen rondom de baarmoederhals te detecteren. Als je die cellen onbehandeld laat, kunnen die na jaren uitgroeien tot kanker. Door regelmatig een uitstrijkje te doen, verklein je dus de kans dat je baarmoederhalskanker ontwikkelt.

2. Wees voorbereid

Neem van tevoren een douche zodat je in ieder geval met een fris gevoel naar de huisarts of gynaecoloog gaat. Het is echter niet nodig om je vagina nog grondiger te wassen dan je normaal al doet, of iets anders te gebruiken dan warm water en ongeparfumeerde zeep. Draag voor je eigen comfort kleding die je makkelijk aan- en uittrekt.

3. Weet wat je kunt verwachten

Voordat je je broek uitrekt, krijg je eerst wat vragen. Degene die het uitstrijkje afneemt vraagt wanneer je voor het laatst ongesteld was, of je anticonceptie gebruikt of bijvoorbeeld een spiraaltje hebt. Dit is ook het moment om te delen of je de afgelopen tijd een verandering hebt gemerkt in bijvoorbeeld afscheiding of je ergens zorgen om maakt. Ben je angstig? Deel het dan. Dan kan de huisarts of gynaecoloog daar rekening mee houden en als je wil stap voor stap vertellen wat er gebeurt.

4. Schaam je niet

Voor jou voelt het misschien ongemakkelijk, maar reken maar dat de behandelaar geen flauw benul meer heeft hoe je er van onder uit zag zodra je de deur uit stapt. Bekommer je niet om ongeschoren schaam- of beenhaar, tatoeages of piercings: het interesseert een arts echt niet.

5. Begrijp de procedure

De procedure is snel, veilig en pijnloos. Er wordt een speculum (ook wel ‘eendenbek’) ingebracht die de vagina een beetje opent, zodat de behandelaar de baarmoederhals goed kan zien. Er zijn verschillende formaten speculums, afhankelijk van je fysieke bouw en of je bijvoorbeeld ooit bevallen bent. Vervolgens gaat de behandelaar met een soort wattenstaafje langs de baarmoederhals om wat cellen aan de oppervlakte op te vangen. Die cellen worden in een potje met vloeistof geplaatst en naar het lab gestuurd. Het kan zijn dat je tijdens de procedure een klein beetje bloed verliest, maar dat is doorgaan niet iets om je zorgen over te maken.

6. Er kunnen obstakels zijn

Meestal is de behandeling vrij rechttoe-rechtaan, maar soms is er meer tijd nodig. In sommige gevallen is het bijvoorbeeld lastig de baarmoederhals te vinden. De behandelaar kan je dan bijvoorbeeld vragen je handen onder je bekken te leggen zodat je wat gekanteld ligt. Soms ziet de behandelaar tijdens de procedure een probleem dat niks met de baarmoederhals te maken heeft, zoals bijvoorbeeld een schimmelinfectie. De procedure kan dan gewoon doorgaan, en je kunt medicatie voorgeschreven krijgen.

7. De uitslag

Het spannendste gedeelte is eigenlijk de uitslag. Er zijn drie verschillende uitkomsten.

De eerste uitkomst is dat er niks abnormaals is gezien en je pas over vijf jaar weer een uitstrijkje moet. Soms is een uitstrijkje niet geldig. Dat moet je niet verwarren met abnormaal. Als een uitstrijkje ongeldig is, betekent dit niets meer dan dat er niet genoeg cellen zijn meegenomen om een betrouwbare uitslag vast te stellen, en het uitstrijkje opnieuw moet.

De derde optie is dat er een afwijking is gevonden. Dat betekent maar heel zelden dat er sprake is van kanker. De kans is groter dat er afwijkende cellen zijn gevonden die gemonitord moeten worden of verwijderd worden in het ziekenhuis.

Heb je nog geen oproep voor het bevolkingsonderzoek, maar merk je wel dat je bijvoorbeeld last hebt van tussentijds bloedverlies of pijn tijdens seks? Wacht dan niet de oproep af en ga naar de huisarts.

Meer informatie over baarmoederhalskanker en het bevolkingsonderzoek vind je op de site van het RIVM.

 

VIVA nieuwsbrief

Iedere week de leukste nieuwsbrief van Nederland in je mailbox?

Bron: Glamour UK, RIVM | Beeld: Getty

 

VIVA's Susan wilde ooit Carrie Bradshaw worden, maar heeft nog steeds geen New Yorks brownstone-appartement, geen Manolo Blahniks en geen walk-in closet. Wél een huis in hartje Utrecht en vriendinnen die altijd ruzie maken over wie Miranda, Charlotte, Samantha of Carrie is. Houdt enorm van mensen die zichzelf niet te serieus nemen en nadrukkelijk níet van mannen die salsa dansen. Volg haar op IG via @susandalstra.