S-s-s-sorry, ik stotter

Iedere koopavond was het raak, dan kwam die verlegen jongeman aarzelend richting onze toonbank. Zijn ogen zochten die van mij of van één van mijn collega’s in de hoop dat wij hem wilden helpen. Maar helaas, degene die hij met allemacht probeerde te ontwijken was hem voor. “Zegt u het maar!” klonk het streng vanachter de toonbank.

Wat volgde was een ongemakkelijke scène, waarbij deze klant probeerde zijn vleeswaren te bestellen en zij hem daarbij graag een handje hielp.

“Mag ik van u een onsje r-r-r-r…”
“Rosbief? Rookvlees?”
“Graag. En ook een ons s-s-s-s…”
“Smeerworst? Cervelaat? Salami?”

Binnen 5 minuten had hij wat hij nodig af, keek ons nog één keer meewarig aan en droop af.

Behulpzaam?
Ik was 16 en niet adrem genoeg om tegen mijn 50-jarige collega in te gaan. Zij vond dat klanten zo snel mogelijk geholpen moeten worden en dat ze hem een dienst bewees door zijn zinnen af te maken. Terwijl mij altijd verteld was dat de meeste stotteraars dit juist heel vervelend vinden. Nu zal het per persoon verschillen en zal de één het misschien juist wel prettig vinden, maar in dit geval was het in mijn ogen best onbeschoft. Alsof deze man niet voor vol werd aangezien.

Ik geef toe, het is best lastig. In de loop der jaren heb ik meer mensen leren kennen die stotteren, waarbij dit soms ook gewoon zijn charme had. Denk aan Miss Montreal, het geeft haar iets heel sympathieks vind ik. Maar ik ken ook anderen die zwaar, zwaar stotteren.

Ik heb bij vergaderingen gezeten waar agendapunten hopeloos uitliepen omdat degene die een presentatie hield moeilijk uit zijn woorden kwam. Diep respect dat hij zich niet van de wijs liet brengen en een prima verhaal wist te vertellen. Maar het gezucht om mij heen (terwijl er op horloges werd gekeken) van anderen was ronduit genant.

Hakkelend op de werkvloer
Ik heb ook al jaren een collega die vaak halverwege zijn zin blijft hangen op een letter of lettergreep. En dat kan best lang duren. En terwijl ik dan geinteresseerd naar hem kijk en luister, voelt het bijna hetzelfde als een ongemakkelijke stilte. Hoelang blijf je iemand aankijken als je de 16e letter van het alfabet 44 keer voorbij hoort komen (ik overdrijf overigens niet)? Ik weet me soms geen houding te geven als ik eerlijk ben.

Ik zie anderen hun blik wegdraaien, iets anders gaan doen of er doorheen kletsen. Eén keer, toen het echt heel erg was, riep één iemand lachend “Nou Gerrit, dat is een nieuw record hè! Zo lang ben je nog nooit blijven hangen!”. Gerrit lachte vrolijk mee maar of hij het nou echt zo leuk vond?

Etiketjes p-p-p-plakken
Ach, je weet het nooit. Er bestaat geen gebruiksaanwijzing ‘hoe ga ik om met stotteraars’. Logisch, want de ene stotteraar mens is de andere niet. Ik denk dat het daar juist vaak mis gaat. Dat mensen vergeten elkaar als mens te zien, er worden liever etiketjes geplakt. Maakt het leven misschien overzichtelijker, maar niet leuker en zeker niet makkelijker. Maar goed, ik heb makkelijk praten, letterlijk en figuurlijk.

Dit weekend (zondagavond 20.00, RTL4) komt de film ‘The king’s speech’ op televisie. Een prachtige film over koning George VI van Engeland die stottert. De film laat van dichtbij zien hoe anderen op hem reageren en hoe hij – door zijn gestotter – anders overkomt op mensen en welke strijd hij moet leveren om serieus genomen te worden. Tranen in mijn ogen, aanrader!

Wat voor King George VI geldt, geldt voor iedereen. Achter ieder mens zit een verhaal. En hoe je het vertelt zou eigenlijk niets uit mogen maken….

Bron foto: Public Domain Photos