Dit is waarom je geen slachtoffer wil worden van ransomware

ransomware

Het is donderdagmiddag. Je krijgt een mail van je mobiele provider dat je een factuur nog niet hebt betaald. Of je snel het geld wil overmaken. Zonder nadenken klik je op de factuur in de bijlage. Je beeld gaat op zwart. Dan verschijnt er een boodschap op je scherm. Als je 1000 euro aan bitcoins betaalt, kun je weer bij je vakantiefoto’s, video’s en je administratie. Shit, je bent slachtoffer geworden van ransomware. Wat nu?

VIVA samen met de Rijksoverheid

Ransomware is de Engelse vertaling voor gijzelsoftware. Het is een vorm van cybercriminaliteit die de laatste jaren enorm populair is geworden. Criminelen gebruiken ransomware om je computer te blokkeren of bestanden te versleutelen. Zeg maar dag tegen je foto’s en documenten! Om ze terug te krijgen, vragen de boosdoeners om bijvoorbeeld losgeld te betalen. Dit kun je echter beter niet doen, want het geeft geen enkele garantie. Sterker nog, je beloont de criminelen alleen maar voor hun gedrag. Het is slimmer om aangifte bij de politie te doen, zodat ze onderzoek kunnen doen naar de daders. Klop vervolgens bij een computerexpert aan. Hij kan je computer weer aan de praat krijgen en de ransomware verwijderen. Ook kan hij je computer helemaal schoonmaken met een goed anti-virusprogramma. Of hij je bestanden weer kan herstellen is de grote vraag. Daarom is het zo belangrijk om regelmatig een back-up van je files te maken.

Hoe raakt je computer besmet?

Zodra jij op een besmette bijlage, link of website klikt, loop je het risico dat er ransomware op je computer wordt geïnstalleerd. Of op je smartphone of tablet. Ontvang je bijvoorbeeld een e-mail van een bedrijf dat normaal nooit facturen per mail naar je stuurt, wees dan alert. Zeker als het om een bijlage met bijvoorbeeld een betalingsherinnering gaat. Het is belangrijk om logisch na te denken. Heb je bijvoorbeeld weleens een document moeten downloaden om een bestelling goed te keuren of je adres te bevestigen? Nee toch? Dus: niet klikken op die bijlage, al ben je nog zo benieuwd. Internetcriminelen verzinnen dit soort trucs om jou te verleiden op de bijlage te klikken. Als je dat doet, installeert de ransomware zich op je computer, tablet of smartphone. En ben jij mooi de sjaak.

Hoe kan je het voorkomen?

Geloof ons: deze nachtmerrie wil je voorkomen. Zo doe je dat:

  • Gebruik nooit, nooit, nooit internet zonder een anti-virusprogramma.
  • Zorg ervoor dat het besturingssysteem en de programma’s op je computer, tablet en smartphone altijd up-to-date zijn. Meteen binnenhalen dus die updates. Oók als het je even niet uitkomt.
  • Open geen bijlagen die je niet verwacht. Ook niet als het een betalingsherinnering of ander document is waarop je snel moet reageren (ja, die internetcriminelen voeren de druk graag op).
  • Wees extra alert als je een bestand met een afwijkende extensie moet downloaden, zoals .exe of .zip. De meeste organisaties versturen dit soort bijlages niet. Let ook op met pdf-bestanden en Word-documenten waarbij je macro’s moet inschakelen.


Last but not least

Spits je oren (of ogen, in dit geval), want het állerbelangrijkste advies luidt als volgt: zorg ervoor dat je altijd (ALTIJD) een back-up hebt van je waardevolle bestanden. Dan kun je je bestanden terugzetten, ook al ben je getroffen door ransomware. Doe dat wel pas nadat een expert je computer helemaal heeft schoongemaakt, anders ben je alsnog alles kwijt. Gebruik voor je back-up een externe harde schijf of opslag in de cloud. Kost niet veel tijd, levert wel veel op. Kijk voor meer tips en informatie op veiliginternetten.nl/maakhetzeniettemakkelijk en zorg voor je eigen veiligheid online.