Fabels en feiten van de pil

de pil

Hoe zit het nou precies met de pil? Gynaecoloog Dr Bertho Nieboer legt uit.

  1. Van de pil word je dik. – ‘Fabel. In zoverre dat je vaak wel een beetje vocht vasthoudt als je de pil slikt. Dat gaat meestal op de heupen en in de buikstreek zitten. Je kunt in het eerste half jaar dat je de pil slikt één tot anderhalve kilo aankomen. Als je meer aankomt, heeft dat eerder te maken met de veranderde eetlust. In de pil zit progesteron, wat voor meer zin in bepaalde suikers en vetten zorgt. Hoe lastig het ook is, je hebt dus zelf redelijk in de hand in hoeverre je hieraan toegeeft.’
  2. Van de pil krijg je grotere borsten. – ‘Da’s een lastige. Als je kijkt naar de bijwerkingen van de meest voorgeschreven pil – Microgynon- dan zie je dat minder dan 1% van de gebruikers te maken kan krijgen met hypertrofie, dus dat de borsten iets groter worden. Maar gevoeligheid van de borsten komt vaker voor: 1 tot 10% van de gebruikers kan hiermee te maken hebben. Het kan ook zijn dat je borsten iets “groeien” doordat je in gewicht aankomt door de eetlust die ik eerder noemde.’
  3. Als je stopt met de pil, duurt het minimaal een jaar voor je zwanger kan worden. – ‘Fabel. Ik zeg zelf altijd tegen patiënten dat het drie tot vier maanden kan duren voor de cyclus weer is teruggekeerd. In de pil zitten de hormonen oestrogeen en progesteron, die op drie manieren zwangerschap voorkomen: de baarmoederhals wordt minder doorgankelijk voor spermacellen, het baarmoederslijmvlies wordt dunner waardoor een bevruchte eicel moeilijker kan innestelen, én de eisprong wordt onderdrukt. Dat wil overigens niet zeggen dat je voorraad eicellen intact blijft: bij de het begin van de puberteit heb je als vrouw ongeveer 300.000 eicellen en op je 30e is daar nog maar ongeveer 10% van over. Als je stopt met de pil, moet je lichaam de ovulatie weer zelf oppakken, en het baarmoederslijmvlies weer dikker worden. Dit kan even duren, zodat je iets later ongesteld wordt. Op zich hoor je wel eens van post-pil-amenorroe, waarbij de menstruatie langere tijd uitblijft. In het algemeen geldt: heb je na 6 maanden na het stoppen van de pil je cyclus nog niet terug: neem even contact op met je huisarts of gynaecoloog.’
  4. Het is niet verstandig om te roken als je de pil slikt. – ‘Feit. Roken is een grote afrader als je de pil slikt. Want het verhoogt de kans op trombose. Een bloedprop in je been kun je nog wel overleven. Maar als dit in je hart of long zit, kun je eraan overlijden. Ook als je weinig rookt, heeft dit invloed: bij elke sigaret stijgt het risico op trombose. Wil je toch blijven roken, dan kun je beter overstappen op een anticonceptiemiddel met alleen progestagenen, zoals de prikpil of het Mirenaspiraal. Hierbij is er nog steeds een verhoogd risico, maar minder dan bij de combinatiepil. Of je gaat over op de koperspiraal, waar helemaal geen hormonen in zitten.’
  5. De pil continu (door)slikken is slecht voor je. – ‘Fabel. Je kunt prima de pil continu doorslikken. Veel vrouwen vragen zich af waar al dat bloed dan blijft. Maar doordat je hem doorslikt, blijft het baarmoederslijmvlies dun, dus valt er niets te menstrueren. Ik adviseer vrouwen die veel menstruatiepijn hebben of endometriose altijd de pil zes tot negen maanden door te slikken. Als je last hebt van doorbraakbloedingen of spotting, kun je alsnog een stopweek inlassen.’
  6. De pil is überhaupt slecht voor je. – ‘Fabel. Er is wel een verhoogd risico op trombose, dan wanneer je de pil niet slikt. Maar dat is in absolute zin een klein verschil: bij niet pilslikkers krijgt 3 op 10.000 vrouwen trombose, bij pilslikkers is dit 9 op 10.000. Dat de pil op langere termijn borstkanker of eierstokkanker zou kunnen veroorzaken, is nooit sluitend bewezen.’
  7. Door overgeven of diarree werkt de pil minder goed. – ‘Feit. In het algemeen wordt aangenomen dat de pil na 3 uur helemaal is opgenomen in het lichaam. Je kunt hem eruit braken, en als je meer dan drie dagen aan de diarree bent, kan hij minder door je darmen worden opgenomen. Je kunt dan voor de zekerheid extra anticonceptie gebruiken, zoals condooms.’
  8. Door de pil krijg je minder zin in sex. – Wederom een lastige vraag. In de bijwerkingen staat dat 1 tot 10% van de gebruikers minder zin in sex kan hebben. Maar tot 1% van de vrouwen kan juist een verhoogd libido ervan krijgen. Vaginale droogte komt ook wel eens voor, maar da’s meestal alleen in de eerste drie maanden van het pilgebruik. Ik zou altijd de eerste drie maanden afwachten, want daarna kan de boel weer in balans komen.’
  9. Ondanks de pil kun je toch zwanger worden. – ‘Feit. Geen enkele vorm van anticonceptie is 100% betrouwbaar (behalve geheelonthouding dan). In principe is de anticonceptiepil 99,9 procent betrouwbaar. Maar het kan altijd dat je tijdelijk een kortdurende hormoonverandering hebt of dat de pil een aantal dagen minder goed wordt opgenomen door het lichaam.
  10. Van de Diane 35 ga je dood. – ‘Bij deze pil is er hogere kans op sterfte door de combinatie van het hormoon cyproteron dat erin zit en een iets hogere dosering oestrogeen. Dit in combinatie met bijvoorbeeld roken zorgt waarschijnlijk voor een hogere kans op trombose, hoewel ook zogenaamde derdegeneratiepillen deze verhoogde kans op trombose geven. Als je tevreden bent over deze Diane 35 pil en niet rookt, hem al langer dan een jaar slikt en er geen trombose in de familie zit zou je hem op goede indicatie toch kunnen gebruiken. ’

Volg Dokter Bertho op Twitter: https://twitter.com/DokterBertho

Foto: 123RF