PvdA-lijsttrekker Lodewijk Asscher: ‘Er zijn genoeg mensen die zichzelf uiterst serieus nemen’

Op de fiets zingt hij graag smartlappen met zijn zoontje. PvdA-lijsttrekker Lodewijk Asscher is – zoals hij het zelf zegt – een vrolijk iemand die zichzelf probeert te relativeren.

Lodewijk Asscher (27 september 1974) studeerde rechten. In 2002 begon zijn politieke loopbaan bij de Amsterdamse gemeenteraad, waarna hij van fractievoorzitter van de PvdA in Amsterdam slalomde naar wethouder, waarnemend burgemeester van Amsterdam, vicepremier en minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Vanaf 2016 is hij lijsttrekker van de PvdA, dus hij is druk campagne aan het voeren voor de op handen zijnde verkiezingen in maart. Asscher woont in Amsterdam met zijn vrouw Jildau, met wie hij drie zoons heeft.

Heeft u veelbewogen maanden achter de rug?

‘Het is een rare periode, ook in de politiek. De afgelopen tijd ging het veel over corona, de gezondheid van mensen en hoe zij hun baan houden, maar natuurlijk ook over de begroting en de aankomende verkiezingen.’

Lees ook:
Art Rooijakkers: ‘Als we straks weer mogen, hebben we een bevrijdingsfestival nodig’

En over de toeslagenaffaire. Lag u wakker van wat er boven tafel kwam?

‘Ik lig niet zo snel wakker, maar ik had er wel buikpijn van.’

Kunt u er de vinger op leggen hoe het zo mis heeft kunnen gaan?

‘Het lijkt erop dat er een aantal dingen tegelijk is misgegaan. Allereerst zijn de regels niet goed, anders had het nooit zo groot kunnen worden. Het systeem van toeslagen, dat bedoeld is om mensen te helpen door ze een voorschot te geven, leidt vaak tot grote terugbetalingen door mensen die het ten onrechte hebben gekregen. En bij de belastingdienst is een sfeer ontstaan van: we gaan op fraudejacht. Dat is ver over de schreef gegaan. Het gaat in de politiek mis als je de gezichten niet meer ziet en gaat denken in getallen en cijfers. Je moet niet vergeten dat er mensen achter die cijfers zitten die gewoon hun leven leiden.’

Hoe zou u uzelf in vijf woorden omschrijven?

‘Optimistisch, nieuwsgierig, betrokken, eigenwijs… (stilte). Het vijfde woord weet ik echt niet. Vader?’

In hoeverre heeft uw jeugd u gevormd?

‘Ik kom uit een hecht gezin, met twee zusjes, een broertje en ouders die gek op ons waren. Zij waren allebei op hun manier getekend door het leven, waardoor ze extra gemotiveerd waren ons een veilig gevoel te geven. Dat heeft mij gevormd in de manier waarop ik mijn leven leid en de keuzes die ik maak.’

In welke zin?

‘De vader van mijn moeder overleed vlak na haar geboorte. Ze groeide op in een arm gezin, ging later rechten studeren, daar les in geven en werd actief PvdA’er. Vanuit sociale rechtvaardigheid, maar ook vanuit de angst dat de omstandigheden van vroeger altijd kunnen terugkomen.

Mijn vader werd in de oorlog in een vuilnisbak de Hollandsche Schouwburg uitgesmokkeld toen zijn ouders werden opgesloten om naar concentratiekamp Bergen-Belsen te worden vervoerd. Hij werd liefdevol opgenomen door een gezin dat hem na de oorlog teruggaf aan zijn echte ouders die het concentratiekamp hadden overleefd.

Dat waren voor hem vreemde mensen, wat een grote impact op hem heeft gehad. Hij was heel erg bezig om het goede te doen, zodat het de moeite waard was dat juist hij was gered, maar hij had ook veel angsten en wilde ons enorm beschermen. Het liefste wilde hij met ons in een hutje op de hei wonen.’

Lees ook:
The Dutch Giant Olivier Richters: ‘Ik moet om de drie uur iets eten, anders word ik duizelig’

Heeft al die bagage van u een voorzichtig man gemaakt?

‘Mijn ouders spraken zeer open over hun verleden, waardoor ik het een goede plek kon geven. Daar ben ik ze dankbaar voor, want dat heeft ertoe geleid dat ik heel open ben. Ik kijk altijd naar die mensen die verlegen of bezorgd zijn en probeer ze te helpen. Naar hen kijk ik extra om als ik op een podium sta en me uitspreek, iets wat mijn inmiddels overleden vader altijd best moeilijk vond.

Hij vond het lastig dat ik een beroep heb waarbij je zo in de openbaarheid moet treden, maar daar heb ik mezelf aan ontworsteld. Juist om wat mijn ouders hebben meegemaakt en omdat ik besef hoe gezegend, gelukkig en veilig ik ben. Dat maakt me optimistisch en zorgt voor een enorm gevoel van betrokkenheid.’

Wat wilde u worden toen u klein was?

‘Voetballer of schrijver.’

Tekst: Fleur Baxmeier | Foto’s: Maaike van Haaster
Met dank aan Lloyd Hotel

Dit is niet het volledige interview met Lodewijk Asscher. Benieuwd naar het gehele interview? Dat kun je lezen in de nieuwste VIVA #1, die vanaf vandaag in de winkels ligt. Weet je dat je de nieuwste VIVA ook als losse editie heel makkelijk kunt bestellen via deze link?

»BESTEL VIVA ONLINE | KLIK HIER«