Heb jij de baan die je écht wilt?

vriendschap

Veel jonge werknemers zijn niet blij met hun baan. Zes op de tien voelen zich niet genoeg uitgedaagd of zouden het liefst iets anders doen. Hoe ontdek je je favoriete werkplek?

Tekst Hedwig Wiebes | Beeld: iStock

‘Eerlijk gezegd was ik best snel uitgekeken op mijn baan, maar ik was er goed in en het ging me makkelijk af. Ik deed alles op de automatische piloot, werd steeds luier en ging minder goed mijn best doen. Ach, dacht ik, het hoort erbij. Je moet toch geld verdienen en werken is niet per se leuk.’ Nee, Laurenne Tromp (27) ging niet fluitend naar haar werk toen ze nog accountmanager was bij een landelijke kinderopvangorganisatie. Ze had de hotelschool doorlopen en rolde via haar stage in de sales. Ze had goed nagedacht over de baan: in plaats van bij een multinational te gaan werken, zoals veel studiegenoten, koos ze voor een bedrijf dat zich richt op kinderen, want daar werd ze blij van. Maar hoezeer ze zichzelf er ook van probeerde te overtuigen dat ze tevreden moest zijn met haar werk, het ging niet. Het moeten halen van targets paste niet bij haar en viel haar zwaar. Steeds vaker keek ze reikhalzend uit naar het weekend. Maar wat ze dan wel zou willen doen? Er was een heimelijke droom van een bestaan in de lucht, als stewardess. Maar dat was iets voor anderen, niet voor haar. Te gek, maar niet realistisch. Er lag een geijkte carrière voor haar klaar, helemaal in lijn met haar opleiding. Dus hup, niet zeuren. Werk is nou eenmaal gewoon niet altijd leuk.

Twijfelkonten-generatie

Als we de experts mogen geloven, kunnen we er niets aan doen. Twijfelen over ons werk hoort erbij, we maken nou eenmaal deel uit van de ‘jobhop-generatie’. Vorig jaar zijn in Nederland bijna een miljoen mensen van beroep gewisseld, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. De meesten van hen zijn jong en hoger opgeleid. Dat we anders met ons werk omgaan dan onze ouders, klopt. Iets willen doen wat bij je past, is echt iets van deze tijd, vertelt Wilmar Schaufeli, professor in de organisatiepsychologie. ‘Arbeidsmotivatie speelt een groeiende rol bij jongere generaties en we houden er wat werk betreft meer verwachtingen op na dan ooit. Vroeger mocht je blij zijn dat je überhaupt een baan had, nu is bijna alles mogelijk.’
Je hoeft jezelf dus echt geen verwend nest te voelen als je moeite hebt met tevreden zijn. Het hoort erbij om soms iets anders te willen, zegt levensfase-expert Isabel Rodriguez Erena. ‘Het zit in ons DNA 
om uitdaging te zoeken. De drang naar verandering is een natuurlijk proces: we willen ons blijven ontwikkelen.’ Dat we die uitdaging bijna automatisch in ons werk zoeken, heeft te maken met onze westerse manier van leven, waarbij werk en status voor een groot deel definiëren wie je bent. Rodriguez Erena: ‘Op feestjes of bij andere get-togethers gaat het nou eenmaal vaak over wat voor werk je doet en wat je hierna wilt gaan doen.’

Maar hoe kom je erachter wat je volgende stap moet zijn? Dat is best lastig. Onderzoek wijst uit dat slechts een op de vijf mensen tussen de twaalf en 26 jaar weten waar hij of zij heen wil, en dat tachtig procent van de mensen in alle leeftijden geen idee hebben waar ze gepassioneerd over zijn.

Met wie, wat en waar?

Wat als een paal boven water staat: als je ’s nachts ligt te piekeren over je werk, is dat niet voor niets, vertelt Madelon Rijkers. Zij heeft van het begeleiden van twijfelaars en keuzestressers haar werk gemaakt. Haar meest waardevolle advies: laat je niet leiden door een functietitel. De manier waarop je je werk kunt uitoefenen, is vaak net zo belangrijk als de baan zelf. Rijkers vraagt mensen daarom bij te houden waar ze energie van krijgen op hun huidige werkplek. Want hoe stom je je baan ook vindt, er zijn altijd zaken die je wél aanspreken. ‘Dat zijn heel waardevolle aanwijzingen die je vertellen welke bezigheden bij je passen. Bijvoorbeeld: je hebt net een leuk gesprek gehad met een klant. Vraag jezelf dan af waar ’m dat in zat. Was er een probleem en vond je het uitdagend dat op te lossen? Werd je blij van het persoonlijk contact? Gebruik zulke inzichten om erachter te komen wat voor jou onmisbaar is op je werk, wat de randvoorwaarden zijn. Net zoals dat je een bepaalde maximumreistijd in gedachten hebt.’

Minstens zo belangrijk als wát voor werk je doet, is wáár je het doet. Dezelfde functie bij een ander bedrijf kan totaal anders zijn. Zo hielp Rijkers laatst een jonge vrouw met een leuke baan in de maatschappelijke hulpverlening. ‘Ook de organisatie stak goed in elkaar, maar zij maakte deel uit van een team collega’s die nog net niet elkaars haren zaten te kammen in de pauze, terwijl zij juist graag in haar eentje werkte. Daar werd ze niet gelukkig van. Vraag jezelf dus ook af: ben ik iemand die graag in mijn eentje mijn boterham eet tussen de middag of zoek ik liever de drukte op? Want ook door zulke details valt of staat het plezier dat je hebt in je werk.’ De vrouw in kwestie is inmiddels heel blij met hetzelfde werk maar dan bij een andere organisatie, binnen een team dat haar onafhankelijkheid wel waardeert.

Dat verdomde verwachtingspatroon

Stiekem weten we trouwens best wat we willen. Het is eerder dat we het in onze broek doen van angst omdát we het willen. Toegeven dat je iets wilt, betekent namelijk dat je jezelf niet langer wijs kunt maken dat je er niets mee hoeft te doen. En dan zijn er nog je familie en vrienden die van alles vinden. Laurenne Tromp kan daar-
over meepraten. Haar ouders stonden niet bepaald te juichen toen ze tóch besloot voor een bestaan als stewardess te gaan. 
Ze waren juist zo trots op haar functie bij de kinderopvangorganisatie. ‘Ik merkte 
dat er een bepaald verwachtingspatroon heerste en dat ik daar ineens niet meer aan voldeed. Heel bewust heb ik me toen even niets van hun mening aangetrokken en juist extra veel gesproken met mensen van wie ik weet dat ze op dezelfde manier denken als ik.’ Inmiddels werkt Laurenne een jaar als stewardess: ‘Een van de beste keuzes uit mijn leven. Het was wel even wennen, maar nu weet ik dat afwisseling veel beter bij me past. Nu is elke dag van de week leuk, en niet alleen de zaterdag en zondag.’

Het hele artikel komt uit VIVA 26. Deze editie kan je hieronder via Blendle online lezen.

»HET HELE ARTIKEL LEES JE HIER OP BLENDLE «