Hallo positivo: dit kunnen we leren van rasoptimisten

positief

Dat we in tijden van een pandemie als deze wat negatiever zijn ingesteld, is logisch. Toch heeft het veel voordelen om positief in het leven te staan.

Er zijn natuurlijk veel stomme dingen in de wereld. Armoede, dierenleed, ouderen die nooit bezoek krijgen, met je blote voet op een legoblokje staan, tl-verlichting, klimaatverandering, Shrek de musical, ongelijkheid, racisme, witte driekwartleggings, duiven die op je balkon schijten, stellen die inkakken als ze kinderen krijgen, je bed verschonen, een lege wc-rol, traag internet…

Toch ben ik een zeer optimistisch persoon. Ik ben het type glas-altijd-halfvol. Iemand die zelf de slingers ophangt, vaak met het juiste been uit bed stapt. Wie denkt dat mijn leven dan alleen maar hosanna is: nee hoor. Zaken als ziekte in de familie, het verliezen van mijn baan, relatie- en vriendschapsbreuken zijn mij helaas niet vreemd. Dat heeft me alleen niet uit het veld geslagen. Misschien toen, even, maar ik sta over het algemeen vrij positief in het leven.

Lachen, want optimisten hebben volgens onderzoek van Academisch Medisch Centrum Amsterdam minder last van gezondheidskwalen en lopen zelfs minder risico op hart- en vaatziektes. Wie positief in het leven staat, is niet alleen gezonder, maar leeft ook langer en verdient gemiddeld meer dan een pessimist.

Volgens Carol Dweck, professor psychologie aan de Stanford University en een van de belangrijkste onderzoekers op het gebied van mindset, wordt iedereen geboren als optimist, maar verlies je gedurende het leven soms wat goede moed. Ze zegt: ‘Je doet levenservaring op, omstandigheden veranderen, waardoor mensen cynischer worden. Positief in het leven staan is lang niet voor iedereen vanzelfsprekend.’ Maar er is goed nieuws voor alle zwartkijkers: optimisme kun je leren.

Komt door de opvoeding

Ik spreek Josje Smeets, psycholoog, expert en auteur op het gebied van (werk)geluk. Ze schreef het boek Happy in 100 dagen. ‘Een positieve mindset kun je aanleren,’ zegt ze. ‘Je mindset is voor vijftig procent genetisch; als jij een oma hebt die depressief is, heb je kans dat jij ook minder geluksstofjes aanmaakt. Tien procent van je geluksgevoel wordt beïnvloed door je omstandigheden: je woonplek, partner, baan, maar ook bijvoorbeeld de coronacrisis (velen voelen zich ongelukkiger door deze toestand). De overige veertig procent van je mindset is aangeleerd.’

In de psychologie wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten mindset: mensen die sneller geneigd zijn te denken in problemen (de fixed mindset) en mensen die problemen makkelijker kunnen omzetten
in uitdagingen (groeimindset). Die laatste groep zijn vaak optimistische, vrolijke mensen. Carina (35) is daar een van: ‘Ik ben altijd vrolijk, zie nooit problemen en denk standaard in mogelijkheden en oplossingen. Sommige mensen vinden dat irritant, naïef of onrealistisch. Maar zo zie ik het niet. Ik ben vrij rationeel. Ik voel verdriet zeker wel, bijvoorbeeld tijdens de scheiding van de vader van mijn kinderen. Maar daarna maak ik een actieplan: hoe ik de situatie moet aanpakken om me weer gelukkig te voelen.

Het heeft geen nut om te blijven hangen in het verleden. Of uren te twijfelen of piekeren. Afgunst en jaloezie ken ik ook niet. Ik heb een hekel aan roddelen. Natuurlijk komt er weleens gezeur of negativiteit op je pad, maar daarom omring ik me bewust met positiviteit: ik plan veel leuke dingen met vrienden en kijk geen journaal omdat ik vind dat de focus te veel op negatief nieuws ligt. Mijn optimisme is deels aangeboren, maar komt ook doordat ik zo ben opgevoed.

Vroeger wist ik altijd precies wat ik wilde worden: op maandag binnenhuisarchitect, dinsdag actrice, woensdag rechercheur, donderdag advocaat en vrijdag kapster. Mijn ouders zeiden dan: ‘Moet je doen Carina, leuk.’ Ze hebben me altijd positief gestimuleerd, dachten zelden in problemen of hokjes. Ze hebben me vol vertrouwen opgevoed en me het gevoel gegeven dat alles kan, zolang je maar wil. ‘Willen is kunnen’ was bij ons het credo.’

Lees ook
Hoe positief ben jij in je relatie?

Voordelen van een positieve mindset

  • Meer plezier in je werk

Optimisten worden blijer van hun werk. Ze voelen zich positief uitgedaagd door hun werkzaamheden en projecten, vieren hun resultaten meer en voelen meer waardering voor hun collega’s – die op hun beurt ook meer waardering hebben voor een optimistische collega.

  • Meer zelfvertrouwen

Optimisten hebben meer zelfvertrouwen. Ze brengen hun kwaliteiten makkelijker in kaart en kijken positiever naar hun zelfbeeld. Hebben ze nog onzekerheden? Dan gaan ze daarmee aan de slag: ze volgen een cursus, training, lezen boeken en laten zich informeren, wat weer zorgt voor meer zelfvertrouwen.

  • Minder stress

Negatieve gebeurtenissen kunnen optimisten makkelijker van zich laten afglijden. Hierdoor ervaren ze minder stress. Minder malen en meer leven in het nu zorgt voor rust en ruimte in je hoofd, en doet de gezondheid goed.

Het hele verhaal lees je in VIVA-03-2021. Deze editie ligt vanaf 20 januari in de winkel.

Sommige artikelen kun je maar gedeeltelijk lezen op viva.nl, omdat ze afkomstig zijn uit de papieren VIVA. Uit respect naar onze abonnees én om te zorgen dat wij online leuke gratis content kunnen blijven maken. We hopen te kunnen rekenen op je begrip! 

VIVA nieuwsbrief

Iedere week de leukste nieuwsbrief van Nederland in je mailbox?

Beeld: GettyImages