Leraar Gertjan was vóór spijbelen voor de klimaatdemonstratie, maar zijn collega’s willen de spijbelaars straffen. Wat nu?

klimaatdemonstratie

Als zijn leerlingen aan docent maatschappijleer Gertjan vragen of ze mogen spijbelen voor de klimaatdemonstratie in Den Haag, reageert die enthousiast. Natuurlijk moeten ze gaan! Tijdens de lerarenvergadering is weliswaar besloten om de spijbelaars te straffen, maar daar was Gertjan het toch al niet mee eens. Soms moet je je principe voorrang geven, vindt hij.

Gertjan: ‘Ik was zo blij toen een groepje vierdeklassers vroeg of ze afgelopen donderdag mochten meedoen met die klimaatdemonstratie. Die betrokkenheid met de wereld van morgen, die bereidheid om uit hun eigen comfortzone te stappen om de wereld een stukje beter te maken, dat zie je niet meer zo vaak bij die kinderen. We hebben heel wat lessen aan het klimaat besteed, vanzelfsprekend. En die aandacht betaalde zich dus uit in hun plan om mee te doen met die demonstratie. Ik ben trots op ze!

Ja, ik weet wel dat mijn collega’s tijdens de lerarenvergadering tegen deelname hebben gestemd. Die fossielen menen dat school de enige plek is waar leerlingen iets kunnen leren. Ze zijn bang dat de leerlingen achterop raken, door één dag spijbelen! Volgens mij zijn ze vooral bang voor de reacties van sommige ouders. Maar dit is historisch!

Ik weet nog hoe mijn docent maatschappijleer onze klas meenam naar de demonstratie tegen kruisraketten in Den Haag. In 1983 was dat. We hadden van tevoren uitgebreid gediscussieerd over kernwapens en wereldvrede en spandoeken gemaakt en zo. Die demonstratie, als ik eraan terugdenk voel ik de rillingen nog over mijn rug lopen. Die ervaring heeft mijn leven definitief een bepaalde richting opgestuurd. Dus toen mijn leerlingen vroegen of ze mochten spijbelen, heb ik gezegd: de school wil het verbieden, maar mijn zegen hebben jullie.

Ik begrijp best dat Erika boos is. Het merendeel van de docenten was tegen. Maar soms moet je je hart volgen, ook al stoot je mensen daarmee voor het hoofd. Soms zijn principes belangrijker.’

Erika: ‘Op deze school vormen docenten en directie een TEAM. En dat betekent dat we rekening met elkaar houden, dat we belangrijke beslissingen met elkaar bespreken en dat we de uitkomst van dat gesprek respecteren, ook als het niet overeenkomt met wat we zelf zouden willen.

Toen het onderwerp van die klimaatdemonstratie aan de orde kwam, hebben we dat uitgebreid besproken en uiteindelijk hebben we met een grote meerderheid besloten dat we onze leerlingen het beste binnen school over het klimaatprobleem kunnen informeren. Vervolgens kunnen ze hun mening via sociale media wereldkundig maken, volgens ons is dat veel effectiever dan een dagje door Den Haag slenteren.

Want vergis je niet: onze leerlingen zijn helemaal niet zo betrokken bij het klimaat. Driekwart komt op zo’n stikscooter naar school en als ik daar wel eens iets van zeg en voorstel dat ze op de fiets komen, hebben ze honderd-en-een argumenten waarom dat absoluut onmogelijk is. Dus hoezo zijn ze betrokken bij het klimaatprobleem? Het bos hier tegenover ligt vol lege chipszakjes. Laten ze die eerst maar eens opruimen. Gertjan zadelt mij en zijn collega’s op met een ordeprobleem. Het kan niet zo zijn dat een docent de leerlingen tegen andere docenten opzet. Het zijn pubers, die hebben feilloos door hoe ze ons tegen elkaar moeten uitspelen. We hebben als team afgesproken dat de leerlingen die gespijbeld hebben gestraft zullen worden, maar door Gertjans ondoordachte uitspraken kunnen we dat nu niet meer hardmaken. Trouwens, die demonstratie tegen kruisraketten in 1983, die was op een zaterdag.’

De mediator: ‘jouw laatste opmerking, Erika, is voor het debat dat jullie voeren een hele scherpe. Voor de discussie die jullie voeren ben ik benieuwd welk gevoel de opmerking oproept bij Gertjan. Als ik het goed begrijp hebben jullie een afspraak gemaakt over de manier waarop jullie dit besluit nemen. Het besluit van de meerderheid wordt uitgevoerd. Waarschijnlijk heeft iedereen voordat het besluit is genomen een aandeel kunnen hebben in de discussie. Interessante vraag voor een leidinggevende is dan hoe het toch mogelijk kan zijn dat één iemand uit de vergadering zich desondanks niet aan de democratisch gekozen afspraak houdt. Is er ruimte voor verschillende meningen? Het is denkbaar dat ergens een lijn moet worden gekozen. Wat heeft er toe geleid, Gertjan, dat je een andere weg hebt gekozen? Wat vinden anderen in het team hier eigenlijk van? Zijn er teamleden dit deze reactie van jou hebben verwacht? Ik kan mij voorstellen dat een mediator jullie hierbij helpt en eerst met Erika en vervolgens met Gertjan individueel een gesprek heeft. Uiteindelijk ook met het team. Op deze manier kan winst worden gehaald uit wat er is gebeurd.

Over de mediator

Michiel Hordijk (45) is de initiator van de Mediation Supermarkt: een handig boek met uitleg, mediation of een leuk item voor de kinderen helpen om rust te vinden in een lastige periode. Als vader van een dochter uit een eerder huwelijk en een zoon in zijn huidige relatie staat hij zelf dagelijks voor de keuze hoe je omgaat in alle verschillende situaties op het werk en in je gezin. Wekelijks gaat hij op VIVA.nl in op een voorgelegde situatie en geeft hij een tip hoe met de situatie kan worden omgegaan. Heb je zelf een vraag of situatie die je wil voorleggen aan Michiel? Mail deze dan naar info@mediationsupermarkt.nl.

Op de hoogte blijven van onze leukste artikelen en winacties? Schrijf je in voor de VIVA-nieuwsbrief.