Ja, dat is dus al negentien jaar. Zo'n vermissing zou toch wat teweeg moeten brengen, toch? De vrouw van de man die aan het hoofd staat van een best machtige organisatie, die zomaar ineens verdwijnt. Vriendinnen die haar als vermist opgeven, maar de plaatselijke politie die maar niet in actie wil komen. Het maakt dit mysterie alleen nog maar grimmiger en bizarder: Shelly Miscavige zat jarenlang dicht bij de absolute top van Scientology en was getrouwd met de belangrijkste man binnen de organisatie, en verdween ineens van de aardbodem.
Scientology Kerk
Volgens Scientology-leden is er niets aan de hand: Shelly zou nog in leven zijn, en nog altijd aan het werk zijn voor de Scientology Kerk (Scientology Kerk Amsterdam heeft in Nederland de rechtsvorm van een kerkgenootschap, maar geen ANBI: om ANBI te zijn, moet een organisatie onder meer voor minstens 90% het algemeen belang dienen). Maar toch zijn er geen enkele recente foto's van Shelly Miscavige opgedoken -- al negentien jaar lang niet -- heeft ze nergens interviews gegeven, zijn er geen video's opgedoken waar ze toevallig op de achtergrond is te zien en misschien nog het belangrijkst: haar vrienden geven aan nog altijd niets van haar vernomen te hebben.
Nu is niemand natuurlijk verplicht om op Instagram te zitten of eens per jaar een teken van leven aan de buitenwereld te geven. De politie van Los Angeles heeft bovendien verklaard dat Shelly leeft en veilig is. Daarmee zou het verhaal klaar kunnen zijn... Toch? Oh, you're in for a wild ride, want hier begint het pas eigenlijk.
Shelly Miscavige
Eerst even een korte introductie: wie is Shelly Miscavige?
Shelly werd in 1961 geboren als Michele Diane Barnett en groeide op binnen Scientology. Al jong sloot ze zich aan bij de Sea Organization, kortweg Sea Org, de religieuze orde die bestaat uit zeer toegewijde leden van Scientology. Hoe toegewijd dat precies is? Sea Org-leden ondertekenen een contract voor een miljard jaar. Dat is geen broodjeaapverhaal dat ergens op Reddit is ontstaan: Scientology schrijft er zelf over. Volgens de organisatie is het document symbolisch en staat die miljard jaar voor de eeuwige toewijding aan Scientology. Binnen het geloof geldt de mens namelijk als een onsterfelijk spiritueel wezen dat meerdere levens leeft.
Shelly kwam vervolgens terecht bij de Commodore's Messenger Organization. De oorspronkelijke leden daarvan werkten nauw samen met Scientology-oprichter L. Ron Hubbard. In die wereld ontmoette ze ook David Miscavige. Ze trouwden in 1982. Fun fact: L. Ron Hubbard was voor hij Scientology oprichtte, een science fiction schrijver. Dit kleine detail zal later nog best belangrijk worden.
Na de dood van Hubbard in 1986 kreeg David Miscavige uiteindelijk de leiding over Scientology. Shelly werkte ondertussen zelf op hoog niveau binnen de organisatie en was jarenlang een vaste verschijning aan zijn zijde. Voormalige leden die later met Vanity Fair spraken, beschreven haar bovendien als iemand die regelmatig probeerde de harde kant van haar man af te zwakken. Scientology heeft beschuldigingen van voormalige leden over het gedrag van David Miscavige herhaaldelijk weersproken.
Bruiloft Tom Cruise en Katie Holmes
Volgens verschillende voormalige Scientology-leden veranderde er in 2006 iets binnen de Scientology Kerk. David Miscavige verbleef in die periode regelmatig in Los Angeles, terwijl Shelly op de internationale basis van Scientology in Californië werkte. Daar nam ze volgens bronnen van Vanity Fair op een gegeven moment een aantal beslissingen zonder toestemming van haar man. Ze voerde veranderingen door in de organisatiestructuur en liet vanwege een verbouwing spullen uit zijn woonruimte verplaatsen.
Dat zou bij haar man totaal verkeerd zijn gevallen. Mensen die destijds met Shelly werkten, vertelden later dat ze zich daarna zorgen leek te maken over haar positie. Of dat daadwerkelijk de aanleiding is geweest voor wat daarna gebeurde, weten we natuurlijk niet. Het verhaal komt van voormalige Scientology-leden en is door de organisatie tegengesproken. Maar feit is wel dat Shelly uiteindelijk van de internationale basis verdween.
Ze verscheen in 2006 bijvoorbeeld niet op de bruiloft van Tom Cruise en Katie Holmes. Dat was -- zacht uitgedrukt -- opvallend, want Tom Cruise is niet alleen 's werelds bekendste Scientology-lid, maar David Miscavige was zelfs zijn getuige. Mocht je je dus afvragen hoe diep Tom Cruise eigenlijk in Scientology zit, is het antwoord: héél diep. En hoe gevaarlijk dat eigenlijk is? Dat is aan jezelf om te beslissen.
Actrice Leah Remini, destijds nog een prominent Scientology-lid, was ook aanwezig op de bruiloft vond haar afwezigheid opvallend en begon vragen te stellen. Shelly werd daarna nog wel één keer publiekelijk gezien. In augustus 2007 woonde ze de begrafenis van haar vader bij.
Dit is de laatste keer geweest dat mensen Shelly Miscavige levend hebben gezien.
Leah Remini
Leah Remini bleef zich ondertussen afvragen wat er met Shelly was gebeurd. Toen ze in 2013 zelf met Scientology brak, stapte ze uiteindelijk naar de Los Angeles Police Department en meldde Shelly als vermist. De politie sloot al gauw het dossier, ondanks herhaaldelijke verzoeken van Shelly's omgeving, die nog altijd op zoek zijn naar antwoorden.
In 2022 legde de LAPD nog eens officieel uit wat er volgens de politie was gebeurd: rechercheurs van de Missing Persons Unit zouden in 2014 naar Shelly's verblijfplaats zijn gegaan en haar daar persoonlijk hebben ontmoet, samen met haar advocaat. Ze concludeerden dat ze leefde en veilig was en beëindigden daarop het onderzoek. Shelly Miscavige staat dus niet officieel als vermist geregistreerd: de LAPD zegt haar zelf te hebben gezien.
Maar waar dat was, en nog belangrijker: of dit daadwerkelijk heeft plaatsgevonden, weten we niet... En er is genoeg aanleiding om eraan te twijfelen.
Scientology en de LAPD
Want wat het allemaal nog een stuk grimmiger maakt, zijn de hardnekkige verhalen die rondgaan over Scientology en de politie van Los Angeles. Nee, er is geen bewijs dat Scientology de LAPD heeft omgekocht, dat agenten hebben gelogen over Shelly of dat haar zaak vanwege Scientology is gesloten.
Maar wat wél gedocumenteerd is, is dat Scientology jarenlang banden onderhield met politiemensen in Los Angeles en geld doneerde aan politiegerelateerde initiatieven.
De Los Angeles Times schreef in 2022 bijvoorbeeld dat Scientology al lange tijd financieel bijdroeg aan de Police Activities League van de Hollywood Division van de LAPD. De LAPD organiseerde in 2015 zelfs een benefietconcert voor een Police Activities League-programma op het terrein van Scientology's Celebrity Centre. Dat kan natuurlijk toeval zijn, maar het is ook heel opvallend -- zeker als je weet dat Scientology niet vies is van wat criminele activiteiten hier en daar. Momenteel wordt de sekte -- excuus, religie -- aangeklaagd voor onder andere intimidatie, afpersing en bedreiging en waarbij misdrijven van leden zouden worden toegedekt. In recente civiele rechtszaken tegen Scientology-leider David Miscavige en de organisatie wordt bovendien gesteld dat Scientology functioneert als een maffia-achtige criminele organisatie.
Cory Palka
De grote vraag blijft natuurlijk ook: als Shelly Miscavige inderdaad in orde is, waar zit ze dan negentien jaar lang, en waarom is ze geen enkele keer gezien door haar omgeving? Het is weinig moeite om een video, of een foto desnoods, te publiceren van Shelly zodat het publiek weet dat ze in goede gezondheid is.
Volgens Scientology is ze al die jaren op dezelfde plek, en verblijft ze daar nog steeds. In de bergen bij Lake Arrowhead in Californië ligt een afgelegen terrein van de Church of Spiritual Technology, een aan Scientology gelieerde organisatie die onder andere verantwoordelijk is voor het bewaren van het gedachtegoed van L. Ron Hubbard. Het complex wordt ook aangeduid als Twin Peaks of CST.
Voormalig Sea Org-lid Dylan Gill vertelde Vanity Fair dat hij zeven jaar op het ongeveer vijfhonderd acre grote terrein werkte en betrokken was bij de bouw ervan. Volgens hem leefde er slechts een kleine groep Sea Org-leden. Hij beschreef een streng beveiligd complex met bewakers, infraroodcamera's en hekken, waar bewoners grotendeels waren afgesloten van andere Scientology-leden en waar communicatie met de buitenwereld werd gecontroleerd.
Meerdere bronnen van Vanity Fair beweerden dat Shelly naar dit complex werd gestuurd nadat ze de internationale basis verliet. Dat is echter nooit onafhankelijk bevestigd.
Dus: waar is Shelly Miscavige?
En daarmee zijn we eigenlijk weer terug bij de vraag waarmee dit hele verhaal begon. Volgens Scientology is er niets mysterieus aan de hand en werkt Shelly nog altijd voor de kerk. De LAPD heeft verklaard haar persoonlijk te hebben gesproken en concludeerde dat ze in leven en veilig was.
Tegelijkertijd is Shelly sinds 2007 niet meer publiekelijk gezien en zeggen voormalige vrienden en collega's al jaren geen contact met haar te hebben gehad. En dus blijft er, bijna twintig jaar nadat ze uit het openbare leven verdween, een bijzonder vreemde situatie over. Vrienden en naasten maken zich nog altijd zorgen: de nicht van David Miscavige, Jenna, maakt zich hard op TikTok om meer aandacht te krijgen voor Shelly's verdwijning én om de misstanden binnen Scientology aan te tonen. Officieel is Shelly Miscavige niet vermist. Volgens de politie is ze veilig. Volgens Scientology is er niets aan de hand.
Maar waar ze precies is, hoe haar leven er tegenwoordig uitziet en waarom ze al die jaren volledig uit het openbare leven is verdwenen? En of dit volledig vrijwillig was, of dat er toch echt iets grimmigers aan de hand is...?
Dat weten we nog altijd niet. En dat vind ik moeilijk te verkroppen, dus ging ik op onderzoek uit. Ik wilde meer weten over Shelly's verdwijning, maar ik heb ook andere vragen over Scientology. Waarom moeten leden zoveel betalen aan deze organisatie, zelfs als het betekent dat ze dakloos raken? Waarom worden ex-leden gestalkt wanneer ze de kerk verlaten en worden telefoons afgetapt? Waarom geloven ze niet in kwesties als mentale stoornissen, maar ook niet in homoseksualiteit?
En dus ging ik op pad. En in deze serie rondom Scientology neem ik je daarin mee. Tot aan de binnenkant van de Scientology Kerk in Amsterdam, want daar wist ik ook binnen te komen.
To be continued.
Dit artikel is onderdeel van een serie over Scientology. Want hoe meer ik over deze mysterieuze organisatie las, hoe meer vragen ik kreeg. Daarom duik ik de komende tijd in de wereld van Scientology en ging ik uiteindelijk zelfs zelf op bezoek bij de Scientology Kerk in Amsterdam. Geloof me: dit verhaal is nog lang niet afgelopen.
